ΤΑ ΥΔΑΤΟΣΤΕΓΗ ΔΙΑΜΕΡΙΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΤΙΤΑΝΙΚΟΥ
Στην κατασκευή του Τιτανικού χρησιμοποιήθηκαν πολλές νέες τεχνολογίες εκείνης της εποχής. Μία από αυτές στόχευε στο να μειώσει στο ελάχιστο την πιθανότητα της βύθισης του πλοίου σε περίπτωση ατυχήματος. Ένα από τα συχνότερα ατυχήματα εκείνα τα χρόνια αφορούσε τη σύγκρουση δύο πλοίων. Σε μια τέτοια περίπτωση το ένα ή και τα δύο πλοία μπορούσαν να βυθιστούν, επειδή η πρόσκρουση διερρήγνυε τα εξωτερικά τοιχώματά τους και επέτρεπε στη θάλασσα να εισέλθει στο εσωτερικό. Μια τέτοια σύγκρουση γινόταν συνήθως σε ένα σημείο του εξωτερικού τοιχώματος: εκεί όπου τα δύο πλοία έρχονταν σε επαφή. Από εκείνο το σημείο εισερχόταν το νερό που θα βύθιζε το πλοίο.
Για την προστασία από ένα τέτοιο ενδεχόμενο, στην κατασκευή του Τιτανικού υιοθετήθηκαν δύο νέες ιδέες.Η μία ήταν ο διπλός πάτος του πλοίου. Ο διπλός πάτος θα επέτρεπε στο εσωτερικό στρώμα του κύτους να συγκρατήσει το νερό, στην περίπτωση που το εξωτερικό στρώμα διαρρηγνυόταν. Η δεύτερη καινοτομία ήταν ο χωρισμός του πλοίου σε στεγανά διαμερίσματα. Αυτή ιδέα επιτυγχανόταν με την εισαγωγή κάθετων μεταλλικών τοίχων σε όλο το μήκος του πλοίου.
Αυτά τα κάθετα μεταλλικά διαφράγματα διαχώριζαν το εσωτερικό του πλοίου σε επιμέρους υδατοστεγείς χώρους που λέγονταν διαμερίσματα. Έτσι, αν ένα σημείο του εξωτερικού τοιχώματος ανοιγόταν στη θάλασσα, η πλημύρα θα περιοριζόταν μόνο στο μέρος του πλοίου που περικλειόταν από δύο μεταλλικά διαφράγματα. Με άλλα λόγια, το νερό θα πλημύριζε μόνο ένα υδατοστεγές διαμέρισμα και δεν θα επεκτεινόταν σε όλο το πλοίο, παρασύροντάς το στο βυθό.
Ο Τιτανικός διέθετε 16 τέτοια υδατοστεγή διαμερίσματα και ήταν σχεδιασμένος έτσι ώστε να επιπλεύσει είτε:
αν οποιαδήποτε δύο όμορα διαμερίσματα καταλαμβάνονταν από νερό είτε
αν τα 4 πλωραία διαμερίσματα γέμιζαν με νερό.
Όμως, δεν θα μπορούσε να επιπλεύσει αν τα 5 πρώτα διαμερίσματα ανοίγονταν στη θάλασσα. Γιατί όμως ειδικά 4 και όχι πέντε; Ο λόγος είναι ότι τα μεταλλικά διαφράγματα δεν επεκτείνονταν μέχρι το πάνω κατάστρωμα του πλοίου αλλά τελείωναν στο πέμπτο κατάστρωμα (Ε Deck), περίπου στη μέση του πλοίου. Αυτή η κρίσιμη επιλογή επικράτησε κατά το σχεδιασμό για να διευκολύνεται η κυκλοφορία των επιβατών και του πληρώματος πάνω από το πέμπτο κατάστρωμα, στο μέρος δηλαδή του πλοίου που συγκεντρωνόταν η μεγαλύτερη κίνηση ανθρώπων.
Η κυκλοφορία ανάμεσα στα υδατοστεγή διαμερίσματα, στα έγκατα του πλοίου, όπου βρισκόταν το μηχανοστάσιο και τα 6 λεβητοστάσια γινόταν από μικρές πόρτες (οπές) στα μεταλλικά διαφράγματα, στο ύψος του πατώματος του πλοίου. Αυτές οι πόρτες, σε περίπτωση εισροής υδάτων στο πλοίο, θα μπορούσαν να κλείσουν από τη γέφυρα ή μηχανικά από μια τροχαλία που βρισκόταν τοποθετημένη δίπλα στις πόρτες.
Αν οι πόρτες έκλειναν με διαταγή του αξιωματικού υπηρεσίας ή του πλοιάρχου, από τη γέφυρα, το πλοίο ουσιαστικά σφραγιζόταν σε 16 διαφορετικά μέρη, παρακρατώντας το νερό που θα είχε εισέλθει, από ένα πιθανό ατύχημα, μόνο σε οποιαδήποτε από τα δύο όμορα ή στα 4 συνεχόμενα πλωραία διαμερίσματα. Με αυτό τον τρόπο μπορούσε να επιπλεύσει. Αν όμως 5 συνεχή πλωραία διαμερίσματα ανοίγονταν στη θάλασσα, τότε η καθίζηση του πλοίου από το βάρος του νερού θα επέτρεπε στο νερό θα ανέβει μέχρι το μέγιστο ύψος των διαφραγμάτων, στο κατάστρωμα 5, και από εκεί να πλημυρίσει κάθε επόμενο υδατοστεγές διαμέρισμα, έλκοντας το πλοίο όλο και περισσότερο μέσα στη θάλασσα. Όπως ακριβώς πλημυρίζουν οι επόμενες θήκες μιας παγοθήκης, όταν οι πρώτες θέσεις της γεμίσουν με νερό. Τότε, η αξία των 16 στεγανών διαμερισμάτων θα αναστελλόταν και το πλοίο ήταν καταδικασμένο να βυθιστεί.
Ο Τιτανικός σχεδιάστηκε με φιλόδοξο πνεύμα και χωρίς περικοπές στο κόστος, με σκοπό να είναι το ασφαλέστερο πλοίο που κατασκευάστηκε ποτέ. Κατά τη σύλληψή του, μελετήθηκαν όλα τα μέχρι τότε γνωστά ατυχήματα που είχαν συμβεί στη ναυσιπλοΐα μέχρι τη χρονιά της κατασκευής του. Ποτέ ένα θαλάσσιο ατύχημα δεν είχε διαρρήξει ένα πλοίο σε μέγεθος που θα κάλυπτε τα πέντε συνεχόμενα μπροστινά υδατοστεγή διαμερίσματα του Τιτανικού. Για να συμβεί αυτό θα έπρεπε να ανοίξει το εξωτερικό κέλυφος του πλοίο σε μήκος 100 περίπου μέτρων. Τι είδους ατύχημα θα μπορούσε να το κάνει αυτό; Κανένα δεν είχε συμβεί, μέχρι τη στιγμή που κατασκευάστηκε ο Τιτανικός.
Η πλοιοκτήτρια εταιρεία και το ναυπηγείο ποτέ δεν διαφήμισαν το πλοίο σαν αβύθιστο. Ο Τύπος όμως είχε μελετήσει τη φιλοσοφία της κατασκευής του Τιτανικού και συμπέρανε ότι αυτό το «διαμάντι» της τεχνολογίας είχε ξεπεράσει κάθε άλλο πλοίο σε σχεδιασμό ασφαλείας και το ονόμασε πρακτικά αβύθιστο. Ο κόσμος αφαίρεσε από τη συνείδησή του το επίθετο πρακτικά και το ονόμαζε απλά αβύθιστο. Στο τέλος το πίστεψε και ο καπετάνιος.
Πράγματι! Τίποτα ποτέ δεν είχε ανοίξει μια τομή 100 μέτρων στο πλάγιο μέρος ενός πλοίου. Ο Τιτανικός εγκαταστάθηκε με σιγουριά στη συνείδηση του κόσμου σαν αδύνατο να βυθιστεί.
Μέχρι το βράδυ της 14ης Απριλίου 1912. Όταν συνέβη κάτι που δεν είχε συλληφθεί από την σχεδιαστική ομάδα του Τιτανικού που ήταν η καλύτερη στον κόσμο. Το πλοίο στη σύγκρουση με το παγόβουνο υπέστη τραύματα, μέσα σε δευτερόλεπτα, που διέρρηξαν τη δεξιά μάσκα του πλοίου σε μικρές τομές για ένα διάστημα 100 μέτρων, εκθέτοντας και το 5 κρίσιμο πλωραίο υδατοστεγές διαμέρισμα στη θάλασσα. Όλα είχαν μελετηθεί. Εκτός από το αδύνατο. Το αδύνατο συνέβη εκείνο το βράδυ για πρώτη φορά στην Ιστορία της ναυσιπλοΐας μέσα σε 30 δευτερόλεπτα.
Ίσως γι΄ αυτό ο Τιτανικός και ο μύθος του επιζούν αναλλοίωτα για περισσότερο από έναν αιώνα και τροφοδοτούν ταινίες, ιστορικές εταιρείες και αμέτρητα βιβλία σε όλο τον κόσμο. Δεν μπορούμε να δεχτούμε την ιδέα ότι, μετά από τόση επιμελή και προσεχτική προσπάθεια, το αδύνατο μπορεί να συμβεί πολύ εύκολα εκεί που δεν το περιμένει κανείς. Και να κάνει τη διαφορά ανάμεσα στην ασφάλεια της ζωής και την επισφάλεια του θανάτου. Μέσα σε δευτερόλεπτα.
